Hamiləlikdə iş həyatı və iş stresi

Hamilə işçi kimi qanuni hüquqların: doğuşdan əvvəl və sonra ödənişli analıq məzuniyyəti, çoxdöllü hamiləlikdə uzadılan məzuniyyət və körpə müəyyən yaşa çatana qədər gündəlik əmizdirmə fasiləsi kimi hüquqların müddəti və ödənişi ölkədən ölkəyə, bəzən də iş yerindən iş yerinə dəyişir. Azərbaycanda Əmək Məcəlləsinin 125-ci maddəsinə görə hamiləliyə və doğuşa görə məzuniyyət doğuşdan 70 təqvim günü əvvəl başlayır; ümumi müddət doğuşun gedişindən (normal, ağır, çoxdöllü) və çalışdığın sahədən asılı olaraq 126 ilə 180 təqvim günü arasındadır. Bu dövrdə əvvəlki orta əmək haqqının 100%-i həcmində müavinət ödənilir. Sonra uşaq üç yaşına çatana qədər qismən ödənişli sosial məzuniyyət götürə və iş yerini saxlaya bilərsən. 2026-cı ildən həyat yoldaşın da uşağın doğulması ilə əlaqədar 14 təqvim günü ödənişli məzuniyyət ala bilər. Ölkəndəki qaydaları və iş yerinin siyasətini erkən öyrən, mümkünsə yazılı şəkildə al.

İş yerində sağlamlıq: uzun müddət ayaq üstə durmaq, ağır yük qaldırmaq, kimyəvi maddələrə məruz qalmaq və ya güclü stres tələb edən vəzifələr üçün həkim arayışı ilə vəzifə dəyişikliyi istəyə bilərsən. Kompüter arxasında işləyirsənsə, hər saat qısa fasilə vermək və ergonomik oturuşa diqqət etmək faydalı olar.

İş stresinin idarə olunması: iş yükünü azaltmaq üçün əvvəlcədən planlaşdırma aparmaq və həmkarlarla işlərin təhvil verilməsini təşkil etmək faydalı ola bilər. "Yox" deyə bilmək bu dövrdə özünü qorumağın bir formasıdır. Nahar fasilələrindən tam istifadə etmək, iş yerində su və sağlam qəlyanaltı saxlamaq kiçik, amma təsirli addımlardır.

Qayıtdıqdan sonra: işə qayıdış planını hamiləlik dövründə düşünməyə başlamaq zehnini rahatlada bilər. Yarımştat və ya məsafədən iş imkanlarını araşdırmağa dəyər. Uşaq bağçası və ya baxıcı seçimlərini də hamiləlikdə nəzərdən keçirməyə başlamaq yaxşı olar. Emosional olaraq hazır hiss etmədiyin zaman özünə təzyiq etməyinə ehtiyac yoxdur; hər kəsin uyğunlaşma prosesi fərqlidir.