İlk Kez Anne Rehberi

Bu yolculukta bilmek isteyebileceğin her şey burada

5 Bölüm 26 Madde

11. Trimester (1-12. Hafta)

İlk 12 haftada vücudun büyük bir dönüşümden geçiyor. Yorgunluk, bulantı ve hassasiyet tamamen normal — vücudun bebeğin için özenle hazırlanıyor.
Folik asit takviyesine başlamak çok güzel bir adım olabilir. Nöral tüp gelişimi için ilk 8 hafta özellikle kıymetli; günlük 400-800 mcg genellikle önerilir.
İlk doktor randevunu 6-8. haftalar arasında planlamayı düşünebilirsin. İlk ultrasonda bebeğinin kalp atışını duyabilirsin — o an gerçekten çok özel!
Sabah bulantısıyla baş etmek için küçük ve sık öğünler yardımcı olabilir. Zencefilli çay, limonlu su ve tuzlu kraker de iyi gelebilir. Gün boyu hiçbir sıvıyı tutamıyorsan, idrarın belirgin azaldıysa ya da kilo kaybediyorsan doktorunla aynı gün iletişime geçmen en güvenlisi.
Alkol, sigara ve çiğ et/balıktan uzak durmaya özen gösterebilirsin. Kafein tüketimini günlük 200 mg civarında (yaklaşık 1 fincan filtre kahve) tutmak faydalı olabilir.

Bulantı genellikle bu dönemde azalır ve kendini daha enerjik hissedebilirsin. Bu dönem pek çok anne için hamileliğin "altın çağı" gibi hissettiriyor.
18-22. haftalarda bebeğinin ilk hareketlerini fark edebilirsin. Başlangıçta "kelebek kanat çırpması" gibi hafif hissedilir, zamanla güçlenir.
20. haftada detaylı ultrason yapılıyor. Bebeğinin organları kontrol ediliyor ve istersen cinsiyetini de öğrenebilirsin.
Karnın belirginleşmeye başlıyor. Çatlak önleyici nemlendirici kremler ve yağlar kullanmaya şimdiden başlamak iyi gelebilir.
Kegel egzersizleri bu dönemde çok kıymetli olabilir. Pelvik taban kaslarını güçlendirmek hem doğumu hem de sonrasını daha konforlu kılabilir.

Son trimesterde yorgunluk yeniden gelebilir. Sık molalar vermek ve yan yatarak (sağ ya da sol, hangisi rahatsa) dinlenmek kan dolaşımını destekleyebilir. 28. haftadan sonra uykuya sırtüstü değil, yan yatarak geçmen önerilir.
Braxton Hicks (yalancı sancılar) hissedebilirsin. Düzensiz ve genellikle ağrısızdırlar — gerçek doğum sancılarından farkını zamanla anlarsın. 37. haftadan önce kasılmalar düzenli, ağrılı ya da saatte 4-5 kez ve daha sık olursa beklemeden doktorunu veya doğumhaneyi ara.
36. haftadan sonra doğum çantanı hazırlamaya başlayabilirsin: senin için pijama, terlik, emzirme sütyeni; bebek için body, battaniye ve çıkış seti.
Bebeğinin hareketlerini ve onun kendine özgü düzenini tanımaya çalışabilirsin. Önemli olan belirli bir sayı değil, bebeğinin alışık olduğun düzeni. Hareketler azaldı, değişti ya da durdu gibi hissedersen tekrar saymak için bekleme; aynı gün, hemen doğumhaneyi ya da doktorunu ara.
Hemen ara: Vajinal kanama, şiddetli ya da geçmeyen baş ağrısı, görme bozukluğu, yüzde ve ellerde ani şişlik, sıvı gelmesi, 37. haftadan önce düzenli kasılma veya bebek hareketlerinde azalma olursa beklemeden doktorunu, doğumhaneyi ya da 112'yi ara.
Doğum planını doktorunla konuşmak güzel bir adım olabilir: normal doğum mu, sezaryen mi? Epidural ister misin? Tercihlerini önceden düşünmek seni rahatlatabilir.

Doğum belirtilerini tanımak seni rahatlatabilir: düzenli kasılmalar (5 dakikada bir, 1 dakika süren), su gelmesi (amniyotik sıvı), kanlı mukus tıkacı.
Lamaze veya hipno-doğum gibi nefes tekniklerini önceden öğrenmek ve pratik yapmak faydalı olabilir. Eşinle birlikte doğuma hazırlık kursuna katılmak güzel bir deneyim olabilir.
Hastane rotanı önceden keşfedebilirsin. Hangi kapıdan gireceğini, nereye park edeceğini ve kimi arayacağını şimdiden bilmek seni rahatlatır.
Doğum sonrası destek ağını şimdiden kurmak çok değerli. Yemek yardımı, ev işleri ve bebek bakımı için ailenle önceden konuşabilirsin.
Emzirme hakkında bilgi edinmek seni hazırlıklı hissettirebilir. İlk saatte ten tene temas ve emzirme, süt üretimini desteklemek açısından çok kıymetli.

Doğumdan sonra vücudunun iyileşmesi zaman alır. Lohusalık döneminde (6-8 hafta) kendine nazik olmayı unutma, acele etmene gerek yok.
Emzirme ilk başta zorlu gelebilir — bu çok normal! Meme ucu çatlaklarında lanolin krem ve doğru pozisyon çok işe yarayabilir.
Yenidoğanlar ilk hafta biraz kilo kaybeder (doğum ağırlığının %7-10'u normal). 10-14 gün içinde genellikle doğum kilolarına geri dönerler.
Bebeğinin bezini günde 6-8 kez değiştirmeye ihtiyaç duyabilirsin. Islak bez sayısı, yeterli beslendiğinin en güzel göstergelerinden biri.
"Baby blues" (doğum sonrası hüzün) ilk 2 haftada yaşanabiliyor ve oldukça yaygın. Ancak 2 haftadan uzun sürerse veya yoğun hissettirirse doktorunla bunu paylaşmak çok iyi bir adım olur. Kendine ya da bebeğine zarar verme düşünceleri olursa beklemeden 112'yi ara ya da en yakın acile git.